Sayfada geçen kelimelerin Türkçesi sayfanın alt kısmındadır

 

Abkhazia

www.infoTurkish.com
Herşey Hakkında Türkçe Bilgi

Ana Sayfa

Türkiye Hakkında Yazılar

Jump to: navigation, search
Ğ?Ò§Ñ?ны/áƒ?ფხáƒ?ზეთი
Apsny/Apkhazeti

Flag¹ Coat of Arms¹
¹ Used by the de facto government

Official languages Abkhaz¹ ², Russian¹
Georgian²
¹ Used by the de-facto separatist government
² According to the Constitution of Georgia
Political status De Facto: Independent
De Jure (internationally recognized): Autonomous Republic within Georgia
Capital Sukhumi
Capital's coordinates 43°00"²N 40°59"²E
President¹ Sergei Bagapsh
Prime Minister¹ Alexander Ankvab
¹ De-facto separatist government in Sukhumi
Chairman of the
Supreme Council
²
Temur Mzhavia
Chairman of Cabinet of Ministers² Malkhaz Akishbaia
² De-jure Government of Abkhazia in Upper Abkhazia
Independence
 "“ Declared
 "“ Recognition
From Georgia
 23 July 1992
 none
Area
 "“ Total
 "“ % water

 8,600 km²
 Negligible
Population
 - Total (2000 est.)
 - Density

 250,000
 29/km²
Currency Russian ruble, Georgian lari
Time zone UTC +3

Abkhazia IPA: /æbˈkeɪʒə/ or /æbˈkÉ‘ziÉ™/ (Abkhaz: Ğ?Ò§Ñ?ны Apsny, Georgian: áƒ?ფხáƒ?ზეთი Apkhazeti, or Abkhazeti, Russian: Ğ?бхаÌ?зиÑ? Abhazia) is a region of 8,600 km² (3,300 sq mi.) in the Caucasus, which is de jure an autonomous republic of Georgia (Georgian: áƒ?ფხáƒ?ზეთის áƒ?ვტáƒ?ნáƒ?მიური რესáƒ?უბლიკáƒ?, Abkhaz: Ğ?Ò§Ñ?нытәи Ğ?втономтәи РеÑ?публика), but which proclaimed independence after a war in the early 1990s. It remains largely de facto independent of Georgia and maintains control over a large part of its territory, although it is not recognized internationally as a separate nation. The capital is Sukhumi, which is located on the Black Sea. The de-jure Government of Abkhazia, the only body internationally recognized as a legal authority of Abkhazia, is located in "Upper Abkhazia" (formerly known as the Kodori Valley).

Contents

  • 1 Political status
  • 2 Geography and climate
  • 3 Landscape
  • 4 Climate
  • 5 Economy
  • 6 Demographics
  • 7 History
    • 7.1 Early history
    • 7.2 Abkhazia within the Russian Empire and Soviet Union
    • 7.3 The Abkhazian War
    • 7.4 De-jure Government of Abkhazia
  • 8 Politics
  • 9 International involvement
  • 10 See also
  • 11 Notes
  • 12 External links

Political status

The United States, European Union and international organizations (UN, OSCE, Council of the European Union, etc.) recognize Abkhazia as an integral part of Georgia and are urging both sides to settle the conflict over Abkhazian autonomy through peaceful means.[1] However, the Abkhaz separatist government and the majority of the current Abkhazian population (excluding ethnic Georgians who still populate the Gali District and the Kodori Gorge) consider Abkhazia a sovereign country.[2]

Meanwhile the Russian State Duma is looking for legal ways to incorporate this region into the Russian Federation[citation needed], while Russian media produce numerous materials in support of separatist rule. During the war, Russian authorities supplied significant military and financial aid to the separatist side. Since the beginning of the war, Russia has politically and militarily contributed in the creation of the separatist movement in Abkhazia.[3] Today, Russia still maintains a strong political and military influence over the separatist rule in Abkhazia. [4]

Geography and climate

Abkhazia covers an area of about 8,600 km² at the western end of Georgia, on the north shore of the Black Sea. The Caucasus Mountains to the north and the northeast divide Abkhazia from Circassia. To the east, the region is bordered by Svanetia. To the southeast, Abkhazia is bounded by Samegrelo; and on the south and southwest by the Black Sea.

The region is extremely mountainous (nearly 75% is classified as mountains or foothills) and settlement is largely confined to the coast and a number of deep, well-watered valleys. The Greater Caucasus Mountain Range runs along the region's northern border. The Gagra, Bziphi, and Kodori Ranges branch off from the Main Caucasus Range. The highest peaks of Abkhazia are in the northeast and east (along the border with Svanetia) and several exceed 4,000 meters (13,120 feet) above sea level. The climate is quite mild, which in the Soviet times caused it to become a popular holiday destination known as the "Georgian Riviera". It is also renowned for its agricultural produce, including tea, tobacco, wine and fruits.

Landscape

Abkhazia is well known for its beauty and contrasting landscapes. The landscapes of the region range from coastal forests (endemic pine forests near Bichvinta/Pitsunda) and citrus plantations, to eternal snows and glaciers to the north of the republic. Because of Abkhazia's complex topographic setting, most of the territory has been spared from significant human cultivation and development. Therefore, a large portion of Abkhazia (nearly 70% of the territory) is still covered by forests today. Abkhazia is also well known for the high number of endemic species of plants that are found only in the Caucasus, only in Georgia, or only in Abkhazia.

Southeastern Abkhazia, a part of the Colchis Lowland, is covered by Colchian forests (alder, hornbeam, oak, beech), or by citrus and tea plantations. The foothills, up to an elevation of 600 meters (1,968 feet) above sea level, are covered by deciduous forests (with evergreen elements), and include tree species such as oak, hornbeam, beech, and buxus. The forest covers from 600 to 1,800 meters (1,960-5,904 ft) above sea level is made up of both deciduous and coniferous species of tree. The most common species are beech, spruce, and fir. The mixed forest zone is home to some of the tallest trees in Europe and the world, where some specimens of the Nordmann Fir (especially around Lake Ritsa) reach heights of over 70 meters (230 feet). The zone extending 1,800-2,900 m (5,904-9,512 ft) above sea level is made up of either subalpine forests or alpine meadows. Territory lying above 2,900 m (9,512 ft) is mainly covered by eternal snows and glaciers.

Climate

Because of Abkhazia's proximity to the Black Sea, its climate is very mild, considering the northern latitude. The Caucasus Mountains are greatly responsible for moderating the region's climate, as they shield Abkhazia from cold northerly winds.

The coastal areas of the Republic have a subtropical climate, where the average annual temperature in most regions is around 15 degrees Celsius. Average winter (January) temperatures vary between 4 and 6 °C, while average summer (July) temperatures are anywhere between 22 and 23 °C. The coastal territory rarely experiences strong frosts during the winter.

Higher elevations of Abkhazia, above 1,000 meters (3,280 ft) above sea level have a maritime, mountain climate, experiencing relatively cold winters and long, warm summers. Elevations above 2,000 m (6,560 ft) above sea level have colder winters and shorter summers. Abkhazia's highest regions have a cold, summerless climate throughout the year.

Abkhazia receives high amounts of precipitation, but is known for its unique micro-climate (transitional from subtropical to mountain) along most of its coast, causing lower levels of humidity. The annual precipitation along the coast ranges from 1,100 to 1,500 mm (43-59 inches). The foothills, the lower ranges, and the interior gorges of the Republic receive anywhere between 1,000 and 1,800 mm (39-71 in.) of precipitation annually. Some of the interior gorges that are sheltered from the moist influences of the Black Sea receive the lowest amounts of precipitation. The higher mountainous regions receive 1,700-3,500 mm (67-138 in.) of precipitation per year. Although there is usually no significant snowfall in the coastal regions, the mountains of Abkhazia do receive significant amounts of snow. Avalanches in the northeast sometimes pose a threat to populated areas. Snow depths often exceed 5 meters (18 feet) in some of the high, mountainous areas facing the Black Sea.

Economy

The economy of Abkhazia heavily depends on Russia and the Russian ruble is used for currency.

Demographics

The demography of Abkhazia has undergone a massive shift since the 1990s. At the time of the last Soviet census in 1989, it had a population of about 500 000, of whom 48% were ethnic Georgians (principally Megrelians) and only 17% were Abkhaz.

In 1993, war led to Abkhazia breaking away from Georgia, and virtually the entire ethnic Georgian population "” some 250 000 people and virtually the entire population of the east of the country "” were displaced in what is alleged to have been a campaign of ethnic cleansing.[5] Abkhazia's much-reduced population now has an ethnic Abkhaz plurality of 45%, with Russians, Armenians (mostly Christian Hamshenis), Georgians, Greeks, and Jews comprising most of the remainder of the population. The majority of non-Georgian population has Russian citizenship.

History

Early history

In the 9th-6th centuries BC, the territory of modern Abkhazia became a part of the ancient Georgian kingdom of Colchis (Kolkha), which was absorbed in 63 BC into the Kingdom of Egrisi. Greek traders established ports along the Black Sea shoreline. One of those ports, Dioscurias, eventually developed into modern Sukhumi, Abkhazia's traditional capital.

The Roman Empire conquered Egrisi in the 1st century AD and ruled it until the 4th century, following which it regained a measure of independence, but remained within the Byzantine Empire's sphere of influence. Although the exact time when the population of Abkhazia was converted to Christianity is not determined, it is known that the Metropolitan of Pitius participated in the First Oecumenical Council in 325 in Nicea. Abkhazia was made an autonomous principality of the Byzantine Empire in the 7th century "” a status it retained until the 9th century, when it was united with the province of Imereti and became known as the Abkhazian Kingdom. In 9-10th centuries, the kings of Abkhazs were trying to unify all the Georgian provinces and in 1001 King Bagrat III Bagrationi of Abkhazia became the first king of the unified Georgian Kingdom. Because the Kingdom of Abkhazs was the leader of the unifying movement, the new Georgian kingdom was often called the "Kingdom of Abkhazs" in the Byzantine Empire.

In the 16th century, after the break-up of the united Georgian Kingdom, the area was conquered by the Ottoman Empire, during which the Abkhazians were partially converted to Islam. The Ottomans were pushed out by the Georgians, who established an autonomous Principality of Abkhazia (abxazetis samtavro in Georgian), ruled by the Shervashidze dynasty (aka Sharvashidze, or Chachba).

Abkhazia within the Russian Empire and Soviet Union

The expansion of the Russian Empire into the Caucasus region led to small-scale but regular conflicts between Russian colonists and the indigenous Caucasian tribes. Eventually the Caucasian War erupted, which ended with Russian conquest of the North and Western Caucasus. Various Georgian principalities were annexed to the empire between 1801 and 1864. The Russians acquired possession of Abhkazia in a piecemeal fashion between 1829 and 1842; but their power was not firmly established until 1864, when they managed to abolish the local principality which was still under Shervashidze rule. Large numbers of Muslim Abkhazians "” said to have constituted as much as 60% of the Abkhazian population, although contemporary census reports were not very trustworthy "” emigrated to the Ottoman Empire between 1864 and 1878 together with other Muslim population of Caucasus in the process known as Muhajirism.

Modern Abkhazian historians maintain that large areas of the region were left uninhabited, and that many Armenians, Georgians and Russians (all Christians) subsequently migrated to Abkhazia, resettling much of the vacated territory. This version of events is strongly contested by Georgian historians (see Lortkipanidze M., The Abkhazians and Abkhazia, Tbilisi 1990) who argue that Georgian tribes (Mingrelians and Svans) had populated Abkhazia since the time of the Colchis kingdom. According to Georgian scholars, the Abkhaz are the descendants of North Caucasian tribes (Adygey, Apsua), who migrated to Abkhazia from the north of the Caucasus Mountains and merged there with the existing Georgian population. Either way, at the beginning of the 20th century demographics were such that in 1911 the Encyclopædia Britannica reported that in Sukhumi (population at the time 43 000), two-thirds of the population were Mingrelian and one-third were Abkhaz.

Soviet Caucasus 1989 political divisions and subdivisons showing the Abkhazian ASSR (Abkhazskaya ASSR in Russian) of Georgian SSR
Enlarge
Soviet Caucasus 1989 political divisions and subdivisons showing the Abkhazian ASSR (Abkhazskaya ASSR in Russian) of Georgian SSR

The Russian Revolution of 1917 led to the creation of an independent Georgia (which included Abkhazia) in 1918. Georgia's Menshevik government had problems with the area through most of its existence despite a limited autonomy being granted to the region. In 1921, the Bolshevik Red Army invaded Georgia and ended its short-lived independence. Abkhazia was made a Soviet republic with the ambiguous status of Union Republic associated with the Georgian SSR, In 1931, Stalin made it an autonomous republic within Soviet Georgia. Despite its nominal autonomy, it was subjected to strong central rule from central Soviet authorities. Georgian became the official language. Purportedly Lavrenty Beria encouraged Georgian migration to Abkhazia, and many took up the offer and resettled there. Russians also moved in Abkhazia in great numbers. Later, in the 1950s and 1960s, Vazgen I and the Armenian church encouraged and funded the migration of Armenians to Abkhazia. Currently, Armenians are the largest minority group in Abkhazia.

The repression of the Abkhaz was ended after Stalin's death and Beria's execution, and Abkhaz were given a greater role in the governance of the republic. As in most of the smaller autonomous republics, the Soviet government encouraged the development of culture and particularly of literature. Ethnic quotas were established for certain bureaucratic posts, giving the Abkhaz a degree of political power that was disproportionate to their minority status in the republic. This was interpreted by some as a "divide and rule" policy whereby local elites were given a share in power in exchange for support for the Soviet regime. In Abkhazia as elsewhere, it led to other ethnic groups "” in this case, the Georgians "” resenting what they saw as unfair discrimination, thereby stoking ethnic discord in the republic.

The Abkhazian War

Main article: Georgian-Abkhaz conflict
The Black Sea at Sukhumi.
Enlarge
The Black Sea at Sukhumi.

As the Soviet Union began to disintegrate at the end of the 1980s, ethnic tension grew between the Abkhaz and Georgians over Georgia's moves towards independence. Many Abkhaz opposed this, fearing that an independent Georgia would lead to the elimination of their autonomy, and argued instead for the establishment of Abkhazia as a separate Soviet republic in its own right. The dispute turned violent on 16 July 1989 in Sukhumi. Sixteen Georgians are said to have been killed and another 137 injured when they tried to enroll in a Georgian University instead of an Abkhaz one. After several days of violence, Soviet troops restored order in the city and blamed rival nationalist paramilitaries for provoking confrontations.

Georgia declared independence on 9 April 1991, under the rule of the former Soviet dissident Zviad Gamsakhurdia. Gamsakhurdia's rule became unpopular, and that December, the Georgian National Guard, under the command of Tengiz Kitovani, laid siege to the offices of Gamsakhurdia's government in Tbilisi. After weeks of stalemate, he was forced to resign in January 1992. He was replaced as president by Eduard Shevardnadze, the former Soviet foreign minister and architect of the disintegration of the Soviet Union. Shevardnadze inherited a government dominated by hardline Georgian nationalists, and although he was not an ethnic nationalist, he did little to avoid being seen as supporting the government figures and powerful coup leaders who were.

On 21 February 1992, Georgia's ruling Military Council announced that it was abolishing the Soviet-era constitution and restoring the 1921 Constitution of the Democratic Republic of Georgia. Many Abkhaz interpreted this as an abolition of their autonomous status. In response, on 23 July 1992, the Abkhazia government effectively declared secession from Georgia, although this gesture went unrecognized by any other country. The Georgian government accused Gamsakhurdia supporters of kidnapping Georgia's interior minister and holding him captive in Abkhazia. The Georgian government dispatched 3,000 troops to the region, ostensibly to restore order. Heavy fighting between Georgian forces and Abkhazian militia broke out in and around Sukhumi. The Abkhazian authorities rejected the government's claims, claiming that it was merely a pretext for an invasion. After about a week's fighting and many casualties on both sides, Georgian government forces managed to take control of most of Abkhazia, and closed down the regional parliament.

The Abkhazians' military defeat was met with a hostile response by the self-styled Confederation of Mountain Peoples of the Caucasus, an umbrella group uniting a number of pro-Russian movements in the North Caucasus, Russia (Chechens, Cossacks, Ossetians and others). Hundreds of volunteer paramilitaries from Russia (including the then little known Shamil Basayev) joined forces with the Abkhazian separatists to fight the Georgian government forces. Regular Russian forces also reportedly sided with the seccessionsts. In September, the Abkhaz and Russian paramilitaries mounted a major offensive after breaking a cease-fire, which drove the Georgian forces out of large swathes of the republic. Shevardnadze's government accused Russia of giving covert military support to the rebels with the aim of "detaching from Georgia its native territory and the Georgia-Russian frontier land". The year 1992 ended with the rebels in control of much of Abkhazia northwest of Sukhumi.

The conflict remained stalemated until July 1993, when the Abkhaz separatist militias launched an abortive attack on Georgian-held Sukhumi. The capital was surrounded and heavily shelled, with Shevardnadze himself trapped in the city.

Although a truce was declared at the end of July, this collapsed after a renewed Abkhaz attack in mid-September. After ten days of heavy fighting, Sukhumi fell on 27 September, 1993. Eduard Shevardnadze narrowly escaped death, having vowed to stay in the city no matter what, but he was eventually forced to flee when separatist snipers fired on the hotel where he was residing. Abkhaz, North Caucasians militants and their allies committed one of the most horrific massacres[6] of this war against remaining Georgian civilians in the city known as Sukhumi Massacre. The mass killings and destruction continued for two weeks, leaving thousands dead and missing.

The separatist forces quickly overran the rest of Abkhazia as the Georgian government faced a second threat: an uprising by the supporters of the deposed Zviad Gamsakhurdia in the region of Mingrelia (Samegrelo). In the chaotic aftermath of defeat, almost the entire non-Abkhazian (mainly ethnic Georgians) population fled the region by sea or over the mountains escaping a large-scale ethnic cleansing initiated by the victors. Many thousands died "” it is estimated that between 10,000-30,000 ethnic Georgians and 3,000 ethnic Abkhaz may have perished "” and some 250,000-300,000 people were forced into exile.

During the war, gross human rights violations were reported on the both sides, and the atrocities committed by the Abkhaz forces and their allies are recognized by the Organization for Security and Cooperation in Europe (OSCE) Summits in Budapest (1994), Lisbon (1996) and Istanbul (1999) as the full-scale ethnic cleansing campaign against the Georgian population.

De-jure Government of Abkhazia

Main article: De-jure Government of Abkhazia

The de-jure Government of Abkhazia is the only body internationally recognized as a legal authority of Abkhazia, which controls only the north-eastern part of Abkhazia and is located in Chkhalta, Upper Abkhazia. The de-jure Government of Abkhazia, then-the Council of Ministers of Abkhazia, left Abkhazia after the Russian-backed Abkhaz separatist forces and their allies stormed Sukhumi on September 27, 1993 and expelled majority of its Georgian residents and members of the Government. For about 13 years, the Government was known as the Government of Abkhazia in exile and was located in Tbilisi until 2006 Kodori crisis which reinstalled the Government back within the administrative borders of Abkhazia. Malkhaz Akishbaia, a western educated Abkhaz politician was elected in April 2006 and is the current head of the de-jure Government of Abkhazia. On September 27, 2006 President Mikheil Saakashvili, Nino Burjanadze, Catholicos-Patriarch of All Georgia Ilia II and others members of the central government visited Kodory Valley and officially changed the name and designated the area as Upper Abkhazia. President Saakashvili addressed the nation during the opening of de-jure Government headquarters in Chkhalta, Upper Abkhazia:

"We are here "“ Upper Abkhazia, very close to Sokhumi - and we are not going to leave this place. We will return to Abkhazia very soon, but only through peaceful means". "...We have told every foreign ambassador in Georgia that Abkhazia and Tbilisi are not separate entities"¦ From now on the protocol of each foreign diplomat [visiting Abkhazia], apart from trips to Sokhumi, will also include the route to Abkhazia"™s administrative center in the village of Chkhalta where the chairman of the Abkhaz government is Malkhaz Akishbaia."? [7]

Politics

There are approximately 300,000 Georgian IDPs from Abkhazia
Enlarge
There are approximately 300,000 Georgian IDPs from Abkhazia
Main articles on politics and government of Abkhazia can be found at the Politics and government of Abkhazia series.

Politics in Abkhazia is dominated by the conflict with Georgia, of which the territory seceded, and by the fight over the presidency in 2004/2005. On 3 October 2004 presidential elections were held in Abkhazia. In the elections, Russia evidently supported Raul Khajimba, the prime-minister backed by seriously ailing outgoing separatist President Vladislav Ardzinba. Posters of Russia's President Vladimir Putin together with Khajimba, who like Putin had worked as a KGB official, were everywhere in Sukhumi. Deputies of Russia's parliament and Russian singers, lead by Joseph Kobzon, a deputy and a popular songster, came to Abkhazia campaigning for Khajimba.

International involvement

The UN has played various roles during the conflict and peace process: a military role through its observer mission (UNOMIG); dual diplomatic roles through the Security Council and the appointment of a Special Envoy, succeeded by a Special Representative to the Secretary-General; a humanitarian role (UNHCR and UNOCHA); a development role (UNDP); a human rights role (UNCHR); and a low-key capacity and confidence-building role (UNV). The UN"™s position has been that there will be no forcible change in international borders. Any settlement must be freely negotiated and based on autonomy for Abkhazia legitimized by referendum under international observation once the multi-ethnic population has returned.[8] According to Western interpretations the intervention did not contravene international law since Georgia, as a sovereign state, had the right to secure order on its territory and protect its territorial integrity.

OSCE has increasingly engaged in dialogue with officials and civil society representatives in Abkhazia, especially from NGOs and the media, regarding human dimension standards and is considering a presence in Gali. OSCE expressed concern and condemnation over ethnic cleansing of Georgians in Abkhazia during the 1994 Budapest Summit Decision [9] and later at the Lisbon Summit Declaration in 1996.[10]

The USA rejects the unilateral secession of Abkhazia and urges its integration into Georgia as an autonomous unit. In 1998 the USA announced its readiness to allocate up to $15 million for rehabilitation of infrastructure in the Gali region if substantial progress is made in the peace process. USAID has already funded some humanitarian initiatives for Abkhazia. The USA has in recent years significantly increased its military support to the Georgian armed forces but has stated that it would not condone any moves towards peace enforcement in Abkhazia.

On August 28, Senator Richard Lugar, then visiting Georgia's capital Tbilisi, joined the Georgian politicians in criticism of the Russian peacekeeping mission, stating that "the U.S. administration supports the Georgian government"™s insistence on the withdrawal of Russian peacekeepers from the conflict zones in Abkhazia and the Tskhinvali district." [11]

See also

  • Abkhaz language
  • Abkhaz people
  • Georgian people
  • Georgian-Abkhaz conflict
  • Government of Abkhazia-in-exile
  • History of Georgia
  • Post-Soviet frozen conflicts
  • Principality of Abkhazia
  • Divan of the Abkhazian Kings

Notes

  1. ^ Human Rights Watch. "Georgia/Abkhazia: Violations of the Laws of War and Russia's Role in the Conflict." Published on hrw.org, March 1995
  2. ^ http://www.projecttransitionaldemocracy.org/document.php?docid=551&regionid=10
  3. ^ Vakhtang Kholbaia, Labyrinth of Abkhazia, 1992
  4. ^ http://mosnews.com/news/2006/07/21/luzhkabkhaz.shtml
  5. ^ U.S. State Department, Country Reports on Human Rights Practices for 1993, Pub February 1994
  6. ^ Full Report by Human Rights Watch Helsinki, March 1995
  7. ^ http://civil.ge/eng/detail.php?id=13654
  8. ^ Resolutions 849, 854, 858, 876, 881 and 892 adopted by the UN Security Council
  9. ^ From the Resolution of the OSCE Budapest Summit, 6 December 1994
  10. ^ Lisbon Summit Declaration of the OSCE, 2-3 December 1996
  11. ^ U.S. Senator Urges Russian Peacekeepers"™ Withdrawal From Georgian Breakaway Republics. (MosNews).

External links

  • BBC Regions and territories: Abkhazia
  • Unrepresented Nations and Peoples Organisation
  • Publication of the United States Institute of Peace: Sovereignty after Empire Self-Determination Movements in the Former Soviet Union
  • The Autonomous Republic of Abkhazeti - from Georgian National Parliamentary Library
  • Exile Images - Thomas Morley: The forgotten refugees of Abkhazia
  • Former Soviet war zones | The hazards of a long, hard freeze, The Economist, 19 August, 2004
  • Sun and Surf, but Also Lines in the "˜Russian"™ Sand, The New York Times, August 20, 2006
  • Site devodeted to Abkhazia
  • (Georgian) Government of Autonomous Republic of Abkhazia in Kodori
  • (Russian) Abkhazia.com
  • (Russian) www.abkhazeti.ru Official web of IDPs from Abkhazia and IAG Aphkhazeti
  • Abkhazia.org
  • (Russian) www.apsny.ru
  • (Russian) www.abkhaziya.info
  • Abkhazian language
  • Special Abkhazia on Caucaz.com, Weekly Online about South Caucasus
Flag of Georgia Subdivisions of Georgia Mao of Georgia
Autonomous Republics: Abkhazia1 | Adjara
Regions: Guria | Imereti | Kakheti | Kvemo Kartli | Mtskheta-Mtianeti | Racha-Lechkhumi and Kvemo Svaneti | Samegrelo-Zemo Svaneti
Samtskhe-Javakheti | Shida Kartli2
City with special status: Tbilisi3

Notes: (1) A self-proclaimed republic which is de-jure part of Georgia; (2) Officially includes also the self-proclaimed Republic of South Ossetia; (3) Capital of Georgia

Retrieved from "http://en.wikipedia.org/wiki/Abkhazia"
Source: en.wikipedia.org
The above document is available under GNUFDL

 

After ardından arkasından daha sonra -den sonra göre peşinden sonra gelen sonra sonraki izleyen All alayı büsbütün bütün bütünüyle hep hepsi her şey her herkes katışıksız saf tamamen tüm Also ayrıca da dahi de hem de hem keza üstelik
Any biraz daha her hiç hiçbir Area alan bodrum girişi bölge yüzölçümü Armenian ermeni
Arms arma cephane kucak silâh Army kalabalık ordu topluluk Articles sözleşme şirket sözleşmesi
As gibi kadar olarak Asia asya At asker (brit.) -da -de -e -ya -ye
At the time tam August ağustos aziz muhterem muhteşem saygıdeğer Autonomous otonom
Average avarya cari fiyat (borsa) hasar ortalama ortalamasını bulmak sıradan zarar Belgium belçika Black kara karartmak kasvetli kızgın kötü koyu morarmış pis siyah boya siyah giysi siyah siyaha boyamak siyahlatmak uğursuz is zenci
Breakaway ayrılma çekilme C do (nota) orta yüz dolarlık banknot Cabinet bakanlar kurulu dolap kabine televizyon veya teyp bölmesi vitrinli dolap
Capital ana baş başkent büyük harf büyük cezası ölüm olan çıkar ciddi kapital kâr kazanç kusursuz mühim mükemmel ölüm önde gelen önemli sermaye ile ilgili sermaye Chairman başkan reis tekerlekli sandalye sürücüsü Christian dürüst hristiyan kimse hristiyan merhametli saygıdeğer iyi insan
City kent şehir halkı şehir Climate bölge çevre hava şartlar iklim Coat ceket kaban kaplamak kaput kat manto örtmek örtü palto parka post sarmak tabaka
Coat of Arms armalı kalkan Confederation birlik devletler birliği konfederasyon ittifak Conflict anlaşmazlığa düşmek anlaşmazlık bağdaşmamak çarpışma çatışma çekişme çekişmek fikir ayrılığı kavga keşmekeş savaş savaşmak tutmamak
Constitution anayasa bünye huy karakter kurma meydana getirme oluşturma tüzük yapı yaradılış Contents içindekiler Cooperation beraberlik dayanışma destek ortaklık etme yardım işbirliği
Council divan kurul meclis yönetim kurulu Council of Ministers bakanlar kurulu Country arazi diyar kırsal köy memleket sayfiye taşra taşraya ait toprak ülke
Currency değer devir dolaşım geçerlik geçerlilik para tedavül yaygınlık Czech çek çekoslovakyalı kimse çekoslovakyalı December aralık
Decision hüküm karar sonuç Declaration açıklama beyan beyanname bildirme bildirim demeç ifade Declared açık kesin
Democratic demokratik partiye ait demokratik Density ahmaklık kalınlık sıkışıklık sıklık yoğunluk Department bakanlık bölge bölüm daire departman şube
Despite nefret Determination azim belirleme belirtme karar kararlılık niyet saplantı saptama tespit District bölge bucak havali kaza mahalle semt ilçe
Divan divan meclis sedir tütün ve kahve içilen oda During boyunca esnasında iken E zayıf not
Early acele başlangıç çabuk erken erkenden eski evvel önce ilk olarak ilk Economist ekonomist iktisatçı Economy ekonomi ekonomik tasarruf idare iktisat
Either her iki ister Empire imparatorluk ile ilgili imparatorluk Entirely baştan sona büsbütün bütünüyle tamamen
Envoy delege elçi resul temsilci Ethnic etnik grup üyesi etnik European avrupalı avrupa'ya özgü
Eventually neticede nihayet sonunda Exile kovmak sürgün etmek sürgün sürgüne göndermek sürmek sürülme External dış dışarıdan gelen dıştan harici
Federation federasyon federe devlet ittifak Fir köknar First baş başlangıç başta gelen başta birinci birincilik önce öncelikle önde gelen ilk kez ilk olarak ilk ilkönce
Flag bandra bayrak çekmek bayrak bayrakla işaret vermek bayraklarla süslemek etiket flama gevşemek güçsüz kalmak monotonlaşmak nefesi kesilmek pörsümek sancak sarkmak süsen zambak For amacıyla doğru dolayı göre karşı nedeniyle uygun yarayan için yönünde Former biçimlendirici eski geçen geçmiş gövde (uçak) önceki sabık
From beri -dan -den beri -den itibaren yüzünden From now on bundan böyle bundan sonra Full balıketi bol dolu şey dolu doluluk elinden gelenin en iyisi etine dolgun geniş meşgul öz son tam tok yıkayıp çektirmek
General baş genel general komutan orgeneral tahmini şef umumi yaygın Geographical coğrafi Geography coğrafi kitap coğrafya
Georgian georgia eyaletinden georgia'lı gürcü Gorge boğaz geçit gırtlak oburluk tıka basa yemek tıkınmak vadi Government devlet hükümet rejim siyasal bilgiler siyaset bilimi idare yönetim biçimi yönetim
Greek rum yunan yunanlı Guard bekçi gard gardiyan gözetmek gözetim himaye etmek koruma görevlisi koruma korumak korunmak muhafız nöbet tutmak nöbetçi tutmak (dil) uyanıklık He erkek
Heavy ağır siklet ağır şekilde ağır aşırı baskın başrol oyuncusu (dram) baygın bozuk çok fedai fırtınalı hamile kaba kötü adam rolü önemli sert şiddetle şiddetli üzücü zalim Higher daha yukarı ileri History geçmiş gelişim aşmaları kayıtlar tarih
However her halükârda her nasılsa nasıl olursa olsun Human insan insanlık insanoğlu insani I bir (romen)
In -da -de evde gelmiş olan halinde moda olarak tutulan iç içeride içeriye içinde içine yerinde Independence bağımsızlık hürriyet özgürlük serbestlik istiklâl Independent bağımsız hür kendi geçimini sağlayan özgür serbest
Institute açmak atamak başlatmak enstitü klinik kurmak kurum tayin etmek International uluslararası It cazibe çekicilik cinsel ilişki önemli kimse şahsiyet ilişki
January ocak Jump artış atlama atlamak atlatmak eğlenceli olmak fırlama fırlamak geri tepme hoplama hoplamak sevişmek sıçrama sıçramak sıçratmak ürkmek ilişkiye girmek zıplama zıplamak zonklamak King dama kral papaz şah
Kingdom alem krallık kraliyet Labyrinth labirent içinden çıkılmaz durum Lake göl koyu kırmızı boya
Landscape bahçe düzenlemek manzara Large büyük geniş iri Later sonra
Latvia letonya Library çalışma odası kütüphane kitaplık Lowland ova
Macedonia makedonya Main ana boru ana asıl başlıca belli başlı deniz esas kuvvet okyanus zor Many bir çoğu bir hayli bir yığın çok
March hudut mart marş sınır uygun adımla yürüyüş yürüyüş yaptırmak Massacre katliam kılıçtan geçirme kılıçtan geçirmek toplu katliam yapmak Meanwhile aynı anda bu arada
Metropolitan başkent başkentli Military askeri Minister bakan papaz vaiz vekil
Modern bugünkü çağcıl çağdaş modern kimse modern Mountain dağ Muslim müslüman
National ulusal vatandaş yurttaş Negligible önemsiz ihmal edilebilir New acemi keşfedilmemiş modern taze yeni
North kuzey kuzeyde kuzeydeki kuzeye doğru Northern kuzey Norway norveç
Notes not Oecumenical kiliselerin evrenselleşmesi ile ilgili Official devlet memur resmi
Officially resmen resmi olarak On beri çakırkeyif çalışmakta civarında -de devam etmekte olan devrede durmadan -e doğru giymiş olarak hazır olmakta olan sahnede sürekli olarak üstünde (giysi) üstünde üzerinde yanık ile yönünde Organization bünye organizasyon örgüt örgütlenme
Ottoman divan osmanlı sedir Parliamentary kibar meclis nazik parlamentoya ait Partly kısmen
Patriarch aile reisi patrik pir resul yaşlı ve saygın kimse Peace barış huzur rahat sessizlik sükunet sulh Poland polonya
Political hükümet politik siyasal siyasi Politics çıkar politikası politik görüş politik oyunlar politika politikacılık siyaset siyasi görüş Population nüfus
President başkan cumhurbaşkanı devlet başkanı genel müdür Prime ağızotu koymak (tüfek) ana nota asal sayı astar sürmek baş başlangıç başlıca birincil en güzel zaman en önemli gençlik hayatın baharı mükemmel şey olgunluk çağı tulumbaya su koymak içirip sarhoş etmek ilk dönem ilk Principality eyalet prenslik (ülke)
Pub bar birahane meyhane Publication duyuru neşriyat yayın yayınlama ilan Range açık alan akıp gitmek alan atış alanı boyunca gitmek çeşit çeşitlilik doğrultmak dolaşmak dizmek dizi erim erimi olmak erişmek gezmek katılmak kuzine menzil nişan almak ocak otlak saha sıra halinde olmak sıra sıralamak sıralanmak sıralı olmak sürtmek silsile tarafına çevirmek turlamak uzanmak
Recognition doğrulama kabul onaylama onaylanma takdir tanıma tanınma tanıtma Red al borç kırmızı (renk) kırmızı kızarmış kızgın kızıl saçlı kızıl tüylü kızıl kızılderili komünist rus solcu Regular değişmez devamlı müşteri devamlı dürüst düzenli düzgün gedikli güvenilir her zamanki kadrolu keşiş kurallı mazbut meslekten olan asker meslekten müdavim muntazam muvazzaf asker normal olağan sıradan inişleri ve çıkışları olmayan
Report anlatmak bildirmek bildiri bilgi dedikodu görünmek haber hazır bulunmak karne patlama sesi rapor etmek rapor söylemek söylenti sunmak (yasa vb.) şöhret tutanak ün ihbar etmek Representative acenta kişileştiren mümessil milletvekili örnek sembolik temsil eden temsilci temsilen tipik vekil Republic cumhuriyet
Resolution ayırma ayrışma azim çözülüm (müz.) çözüm çözünme karar kararlılık niyet önerge teklif iltihabın iyileşmesi Revolution deveran devrim devir köklü değişiklik ihtilal Role rol yapmak rol
Roman katolik Russian rus Sand cesaret kum serpmek kum tanesi kum yapmak kum kumla kaplamak kumlamak kumluk
Sea dalga deniz denizle ilgili derya Security depozito emniyet güvence güvenlik önlemleri güvenlik kefalet rehin selamet teminât ipotek See anlamak bakmak farketmek görmek görüp geçirmek görüşmek göz önüne almak papalık seyretmek sezmek uğurlamak yolcu etmek
Senator senatör Serbia sırbistan Since beri -den beri -den itibaren o zamandan beri
Site açmak konum mekân mevki oturtmak sahne yer yerleştirmek yerleşim yeri Snow eroin kar yağmak kar karla kaplamak karlanma (tv) Some acayip amma aşağı yukarı bazı bir parça bir biraz birtakım çok iyi çok civarında epey kimi ne biçim süper takriben yaklaşık
Source kaynak kaynakça memba menşe yararlanılan kaynak South güney güneyden esen güneye lodos Sovereignty bağımsızlık büyüklük egemenlik hakimiyet saltanat yücelik
Soviet sovyet rusya idare meclisi sovyet Special ayrıcalıklı geçici polis günün yemeği has olağanüstü özel baskı özel muhabir özel sayı özel tren özel indirim özel özellikli spesiyalite State açıklamak alem belirlemek belirtmek bildirmek debdebe devlet devlete ait durum evre eyalet görkem hal konum koşul mevki özel resmi saptamak söylemek tek kişilik şart tören ifade etmek
Summit doruk tepe nokta zirve Sun güneş ışığı güneş güneşe sermek güneşlendirmek güneşlenmek güneşte bırakmak yıl (şiir) Supreme azami en son en üstün en yüksek son yüce
Surf kıyıya vuran köpüklü dalgalar sörf yapmak Territory arazi bölge toprak ülke There orada oralarda oraya şurada şuradaki
Therefore bu nedenle bu yüzden bundan dolayı bunun için o yüzden This bu kadar bu Time aralık ayarlamak çağ doğum zamanı kurmak saat tutmak süre tutmak süre tempo temposunu belirlemek uygun zaman vade vakit zaman zamanlama yapmak zamanlamak
Times çağ defa kere kez To -e doğru -e göre -ya -ye Today bugün
Total adet bütün etmek (toplam) mevcut toplam toplamak toplamını bulmak toptan topu tüm tutar tutmak (toplam) Turkey başarısız film hindi türk türkiye Turkish türk türkçe
U soylu Union bilezik (boru) birleşme birlik darülaceze dernek evlilik kavuşma sendika ittifak United birleşmiş birleşik
University üniversite Unrecognized kabul edilmemiş onaylanmamış tanınmamış Upper üst diş üst parça üstteki uyarıcı
Used eski kullanılmış Valley çatı oluğu dalgalar arasındaki çukur dere vadi Various birçok çeşit çeşit çeşitli türlü
War harp mücâdele etmek mücâdele savaş ile ilgili savaş savaşmak uğraşma Watch bakma bakmak başında beklemek beklemek dikkat etme dikkat etmek göz kulak olmak gözaltı gözetlemek gözetim gözleme gözlemek kol saati nöbet tutmak nöbet saat seyretme seyretmek vardiya yolunu gözlemek izlemek Weekly haftada bir haftalık dergi haftalık
Western batı ile ilgili batı batılı kovboy filmi kovboy romanı Withdrawal bırakma çekme çekilme geri alma gerileme para çekme tedavülden kaldırma vazgeçme iptal abolish bozmak feshetmek kaldırmak ortadan kaldırmak iptal etmek
abolishing feshetme abolition feshetme fesih iptal yürürlükten kaldırma abortive başarısız erken doğmuş kısır prematüre verimsiz
about aksi yöne aşağı yukarı dair etrafına etrafında hakkında hemen hemen konusunda orada burada takriben üstünde yaklaşık ilgili above cennette daha çok önce öte sözü geçen üstün üstünde üzerinde üzerine yukarıda olan şey yukarıda yüksek absorb anlamak çekmek emmek kavramak özümsemek yutmak
absorbed dalmış accord ahenk anlaşma bağdaşmak birleşme göre uygun olarak uymak uyum sağlamak uyum uzlaşma vermek accuse suçlamak itham etmek
accused sanık acquire edinmek elde etmek kazanmak address adres yazmak adres beceri dilekçe göndermek hitabe konuşma tarzı konuşma yapmak konuşma nutuk çekmek söylev vermek söylev tavır
administration bakanlar kurulu ettirme uygulama idare idarecilik yerine getirme yönetim administrative idari yönetimsel adopt benimsemek çalmak evlât edinmek kabul etmek nüfusuna geçirmek sahip çıkmak seçmek (pol.)
adopted benimsenen evlat edinilmiş kabul edilen after ardından arkasından daha sonra -den sonra göre peşinden sonra gelen sonra sonraki izleyen aftermath akıbet hasattan sonra çıkan otlar sonuç
against aleyhte aleyhinde aykırı dayalı karşı ters olarak agricultural tarım tarımsal ziraat zirai aid alet aygıt çare destek yardım etmek yardım yardımcı olmak yardımcı
ail hasta olmak hastalanmak rahatsız etmek rahatsız olmak sıkmak ailing hasta keyifsiz rahatsız aim amaç çalışmak (-e) doğrultmak erek gaye hedef hedefleme hedeflemek kastetmek maksat nişan alma nişan almak niyet etmek niyet ideal yöneltmek
alder akçaağaç all alayı büsbütün bütün bütünüyle hep hepsi her şey her herkes katışıksız saf tamamen tüm allege kanıt olarak göstermek iddia etmek ileri sürmek
alleged sözde sözümona iddia edilen allocate ayırmak bölüştürmek paylaştırmak ally birleşmek birleştirmek dost katılmak katmak müttefik
almost az daha az kalsın hemen hemen neredeyse yaklaşık olarak along beraberine boyunca süresince yanı sıra yanına ileri ileriye alpine alpler ile ilgili
already bile çoktan önceden şimdiden zaten also ayrıca da dahi de hem de hem keza üstelik ambassador büyükelçi elçi temsilci
ambiguous belirsiz lastikli iki anlamlı amount anlamına gelmek değer eşit olmak miktar önem sonuca varmak toplam toplama ulaşmak tutar ifade etmek ancient çok eski eski eskiden kalma
annexed ilişik announce anons etmek bildirmek duyurmak okumak ilan etmek annual her yıl yapılan senelik yıllık
another ayrı başka farklı öbür any biraz daha her hiç hiçbir anywhere bir yere herhangi bir yere hiç bir yere
apart ayrı bir yere ayrı olarak ayrı uzağa apart from başka dışında appointment atama buluşma görev randevu tayin iş
approximately aşağı yukarı tahminen yaklaşık olarak architect mimar planlamak tasarlamak yapmak yaratıcı are ar
area alan bodrum girişi bölge yüzölçümü argue belli etmek görüşmek göstergesi olmak kandırmak karşı gelmek münakaşa etmek savunmak tartışmak iddia etmek ikna etmek itiraz etmek arm cephane dal destek olmak donatmak elini uzatmak güç kol koy otorite pazı sağlamak sarılmak silâh silâhlandırmak silâhlanmak şube zırh giydirmek
armed ateşli silâhlı zırhlı armenian ermeni army kalabalık ordu topluluk
around arada burada aşağı yukarı bu civarda çevrede çevresinde çevresine etrafına etrafında etrafta article bent eşya fıkra (huk.) makale nesne sözleşmeyle bağlamak şey yazı articles sözleşme şirket sözleşmesi
as gibi kadar olarak associate arkadaş olan arkadaş arkadaşlık etmek bağdaştırmak bağlı olan benzetmek birleşmiş birleştirmek çağrıştırmak dost ortak etmek ortak olmak ortak üye işbirliği yapmak associated birleşmiş
at asker (brit.) -da -de -e -ya -ye at the end nihayet at the time tam
atrocity acımasızlık canavarlık gaddarlık gaf pot vahşet attack atak aşındırmak çatma çatmak dil uzatma dil uzatmak eleştirmek girişme girişmek hamle yapmak hücum etmek hücum koyulma koyulmak kriz nöbet saldırı saldırmak taarruz etmek tecâvüz etmek tutulma tutulmak uğraşmak yakalanma yakalanmak august ağustos aziz muhterem muhteşem saygıdeğer
authority bilirkişi hak hüküm nüfuz otorite uzman yetki belgesi yetki itibar autonomous otonom autonomy otonomi özerklik
available eldeki geçerli hazır kullanışlı mevcut müsait işe yarar average avarya cari fiyat (borsa) hasar ortalama ortalamasını bulmak sıradan zarar avoid kaçınmak korunmak önlemek sakınmak savuşturmak uzak durmak iptal etmek
away deplasman maçı deplasmanda devamlı durmadan uzağa uzak uzakta yok back arka çıkmak arka arkadaki arkalık arkaya astarlamak bek belkemiği ciro etmek defans oyuncusu destek olmak elin tersi eski tarihli geçmişte geri geri gitmek geri geride geriye doğru giden geriye doğru sürmek geriye kaplamak (kitap) kayırmak kitap sırtı ödemesi gecikmiş ödenmemiş önce sırt sırtına binmek takviye etmek ters taraf uzak tekrar base adi alçak alt altlık aşağılık başlangıç sayısı baz dayanak dayandırmak dip esas kaba kalp katışık kaide kök kurmak saha kenarı sahte taban temel üs
base on dayamak dayandırmak based yerleşik be anlamına gelmek bulunmak durmak mal olmak olmak var olmak
be subject to tabi olmak beauty güzel kız güzel güzeller güzeli güzellik nadide parça because of nedeniyle
become güzel durmak haline gelmek kesilmek -laşmak olmak uymak yakışmak yaraşmak beech kayın begin başlama başlamak başlatmak doğmak girişmek koyulmak meydana gelmek önayak olmak
beginning baş başlangıç kaynak köken ilk being olma varlık varoluş yapı yaradılış belgium belçika
between arada arasına arasında araya ortada ortasında black kara karartmak kasvetli kızgın kötü koyu morarmış pis siyah boya siyah giysi siyah siyaha boyamak siyahlatmak uğursuz is zenci blame ayıplama ayıplamak kabahat kınama kınamak kusur sorumlu tutmak sorumluluk suç suçlama suçlamak
body beden büyük kısım birlik ceset gövde grup hacim karoser kuruluş kütle vücut border benzer olmak bitişik olmak çerçevelemek hudut kenar sınır komşusu olmak sınır koymak sınır tarh both ikisi de
branch branş çay dal budak salmak dal dallanmak dere göbek kol (bitki) kol kollara ayrılmak sınıf şube yayılmak branch off kollara ayrılmak break ağarmak ani fiyat düşüşü ara vermek ara batırmak batmak bozdurmak bozmak çatlak çözmek çiğnemek dalmak fırlamak fırsat fren firar gaf kaçma kaçmak kesmek kırık kırılma kırılmak kırma kırmak koparmak kopmak mola parçalanmak patlamak pot solo bölüm (caz) söylemek teneffüs uymamak yenmek iflas etmek ihlal etmek
break away ayrılmak kaçmak kurtulmak break out çıkmak patlak vermek breakaway ayrılma çekilme
breaking bozma kırma zorla girme broke beş parasız cebi delik meteliksiz iflas etmiş bureaucratic bürokratik
but hiç olmazsa sadece yalnızca itiraz by başında geçecek biçimde geçişli biçimde göre kadar (süre) kenarında tarafından vasıtasıyla yakın yakınında yakınından yanında yanından ile yolundan yoluyla c do (nota) orta yüz dolarlık banknot
cabinet bakanlar kurulu dolap kabine televizyon veya teyp bölmesi vitrinli dolap call adlandırmak aramak (telefon) bağırmak çağırma çağırmak çağrı çağrıda bulunmak dava açmak davet etmek davet demek farzetmek lakap takmak ötüş ses seslenme seslenmek söylemek telefon etmek telefonda konuşma telefonda konuşmak uyandırmak ihtiyaç ziyaret etme ziyaret etmek ziyaret called adlı
campaign adaylığını koymak kampanya kampanyaya katılmak mücâdele vermek mücâdele savaş savaşmak sefer seferberlik sefere çıkmak can -ebilmek edebilmek hapishane hela kasede kaydetmek kayıt yapmak (ses ya da görüntü) kıç kodes konserve kutusu konservelemek konservesini yapmak kovmak kutu olabilmek popo teneke kutu teneke kutudaki içecek uzaklaştırmak (okul) yapabilmek capacity azami dolu güç hacim kabiliyet kapasite maksimum sıfat verim yetenek yeterlik iktidar
capital ana baş başkent büyük harf büyük cezası ölüm olan çıkar ciddi kapital kâr kazanç kusursuz mühim mükemmel ölüm önde gelen önemli sermaye ile ilgili sermaye captive baskı altında esir tutsak case çanta ciltlemek dava delil durum dikizlemek görüş gözetlemek hasta hukuksal olay husus kanıt kap kaplamak kasa kılıf kutu kutulamak mahfaza neden olay örtmek sorun tuhaf tip valiz yerine koymak (kasa, kılıf vb.)
casualty felâket kaza ölü yaralı category bölüm grup kategori sınıf zümre cause amaç dava konusu dava doğurmak gaye haklı neden meydan vermek neden olmak neden problem sebep olmak sebep sorun yol açmak iş
census nüfus sayımı center çevresini dönüp dolaşmak göbek ılımlı kimse ılımlı politik görüş kemer inşaat desteği konsantre olmak merkez merkezde toplamak merkezde toplanmak odak orta alan oyuncusu orta alan orta ortalamak ortaya gelmek ortaya yerleştirmek punta santra sente yoğunlaşmak central asıl baş esas merkezde olan merkezi önde gelen orta santral (amer.)
century asır certain belli belirlenmiş belirli emin güvenilir kesin kuşkusuz muhakkak mutlâk şüphesiz chairman başkan reis tekerlekli sandalye sürücüsü
change aktarmak bozdurmak bozmak bozuk para değiş tokuş etmek değişmek değiştirmek değişiklik değişim demir para dönüşmek haline gelmek para üstü takas etmek yenilik chaotic düzensiz karmakarışık karman çorman christian dürüst hristiyan kimse hristiyan merhametli saygıdeğer iyi insan
church hristiyan din adamları hristiyanlıkla ilgili cemaat kilise ile ilgili kilise citation alıntı çağrı celp eserden aktarma takdirnâme (askeri) citizenship vatandaşlık yurttaşlık
citrus turunçgillerden meyve city kent şehir halkı şehir civil devlete ait hükümete ait kibar laik medeni hukuk ile ilgili medeni nazik resmi sivil vatandaşlarla ilgili iç yurttaşlık ile ilgili
civilian sivil claim alacak hakkı alacak dava açma dava açmak dava hak iddia etmek hak ısrar etmek ısrar sahip çıkmak talep etmek talep iddia etmek iddia istek istemek classified derecelendirilmiş gizli sınıflandırılmış
classify ayırmak sınıflamak sınıflandırmak tasnif etmek cleansing temizleyici climate bölge çevre hava şartlar iklim
close amansız anlaşmak avlu (okul, kilise) bağlantılı bunaltıcı bitirmek bitişik cimri detaylı geçit göğüs göğüse kavga kapalı kapamak kapatmak kesmek ketum kıt kilitlemek mahrem örtmek saklı sık sıkı fıkı sıkı son vermek son sonsöz sonuç sürgülemek uzlaşmak yakın yakından yaklaşmak yanaşık içli dışlı close down kapanmak kapatmak kesmek kesilmek close to yakın
closed kapalı kapatılmış coast deniz kenarı deniz kıyısı kıyı boyu limanlar arasında ticaret yapmak kıyı kızak için uygun yokuş kızakla yokuştan kaymak sahil boyunca gitmek sahil yokuş aşağı salıvermek coastal kıyı ile ilgili sahille ilgili
coat ceket kaban kaplamak kaput kat manto örtmek örtü palto parka post sarmak tabaka cold baygın donuk duygusuz kaçınılmaz kesin olarak nezle sakin sıkıcı soğuk soğukkanlı soğukluk üşümüş yapmacık collapse başarısız olmak başarısızlık bozulmak cesaretini yitirmek çökme çökmek çöküntü çöküş düşmek düşüş portatif olmak suya düşme suya düşmek yığılma yıkılma yıkılmak
collapsed çökmüş çökük colonist sömürgeci sömürgede yaşayan kimse come buyurmak gelmek görünmek sperma tatmin olmak tavır takınmak ulaşmak
come to ayılmak gelmek kalmak kendine gelmek payına düşmek tutmak ulaşmak varmak ilgili olmak iyileşmek command buyruk buyurmak emretmek emir vermek emir genelkurmay güç hakim olmak hakimiyet hükmetmek komuta etmek komuta kontrol etmek kumanda kuvvet telkin etmek tepeden görmek yetki yönetmek commit adamak emanet etmek önermek söz vermek suç işlemek teslim etmek vâât etmek işlemek
common adi alelâde alışılagelmiş bayağı bilinen genel kaba saba kaba meydan müşterek olağan ortak park sıradan complex blok bileşik şey bileşik karışık şey karışık karmaşık kompleks komplike comprise kapsama kapsamak oluşmak içermek içine almak ihtiva etmek
concern alâka bağlantı endişe endişelendirmek etkilemek karışmak kaygılandırmak kuruluş merak pay tasa şey şirket ilgi ilgilendirmek ilişkisi olmak irtibat iş condemnation ayıplama kınama mahkum etme mahkumiyet suçlama istimlak condone affetmek göz yummak örtmek
confederation birlik devletler birliği konfederasyon ittifak confine hapsetmek kapamak sınır sınırlamak tutmak confined hapsedilmiş kapatılmış sınırlanmış
conflict anlaşmazlığa düşmek anlaşmazlık bağdaşmamak çarpışma çatışma çekişme çekişmek fikir ayrılığı kavga keşmekeş savaş savaşmak tutmamak confrontation yüzleşme yüzleştirme coniferous kozalaklı
connection akraba akrabalık aktarma alâka alışveriş bağ bağıntı bağlantı dost yakın yakınlık ilgi ilgilenme ilişki irtibat conquest fethedilen topraklar fethetme fetih zafer zapt consider addetmek düşünmek dikkate almak görmek göz önüne almak hesaba katmak saygı göstermek saymak
considering düşünen göre hesaba katma şartlar göz önünde tutulursa yine de constitute atamak kurmak oluşturmak seçmek teşkil etmek yürürlüğe koymak constitution anayasa bünye huy karakter kurma meydana getirme oluşturma tüzük yapı yaradılış
contemporary akran aktüel çağcıl çağdaş eş zamanlı şey günümüze ait modern yaşıt contents içindekiler contest çekişme çekişmek karşı koymak karşılaşma mücâdele rekabet etmek tartışma yarışma yarışmak iddia inkâr itiraz etmek itiraz
continue devam etmek kalmak sürdürmek sürmek uzamak uzatmak continued aralıksız devamlı contrast çelişki karşılaştırmak kontrast kontrastı olmak tezat oluşturmak tezat zıtlık
contravene başkaldırmak çiğnemek karşı çıkmak uymamak itiraz etmek contribute bağışta bulunmak katılmak katkıda bulunmak payı olmak vermek control denetlemek denetim güç hakim olmak hakimiyet kontrol etmek kontrol otorite sorumluluk idare etmek idare işletmek
convert arıtmak çevirmek değişmek değiştirmek dönme dönüşmek dönüştürmek din değiştiren kimse dininden döndürmek inancı değişen kimse inancını değiştirmek converted dönmüş cooperation beraberlik dayanışma destek ortaklık etme yardım işbirliği
coordinate apsis düzenlemek düzenli eşit koordinat koordine etmek koordine uyum sağlamak council divan kurul meclis yönetim kurulu country arazi diyar kırsal köy memleket sayfiye taşra taşraya ait toprak ülke
coup başarılı vuruş darbe hükümet darbesi cover av yeri bahane kapak kapamak kapatmak kaplamak kaplık kapsamak kılıf korumak kuver örtmek örtü paket sığınak üzerini kapatmak içermek yetmek zarf covered kapalı kapatılmış kaplanmış saklı
covert gizli saklanılan yer saklı sığınak creation alem atama buluş eser evren hilkat kreasyon oluşum yaradılış crisis buhran bunalım dönüm noktası kriz
criticism eleştiri tenkit cultivation görgü tarım terbiye yetişme yetiştirme işleme ziraat culture bakteri kültürü kültür medenilik medeniyet üretme yetiştirme
currency değer devir dolaşım geçerlik geçerlilik para tedavül yaygınlık current akım akıntı bugünkü cari cereyan eğilim geçer geçerli şimdiki czech çek çekoslovakyalı kimse çekoslovakyalı
day dönem gün zaman de jure haklı olarak dead acımasız aşırı bozuk büsbütün cansız çıkmaz çok dermansız donuk keskin kullanılmayan ölmüş ölü zaman ölü sönmüş tam tamamen unutulmuş
death ecel ölme ölüm yıkım december aralık deciduous belli dönemlerde dökülen dökülen geçici yaprak döken
decision hüküm karar sonuç declaration açıklama beyan beyanname bildirme bildirim demeç ifade declare açıklamak beyan etmek bildirmek deklârasyon yapmak fikrini belirtmek ifade vermek ilan etmek
declared açık kesin deep ağır anlaşılmaz aşırı dalgın derin derinlik esrarlı karanlık karışık keskin koyu içten yürekten defeat aleyhte oy aşmak başarısızlık boşa çıkarmak bozgun devirmek engellemek hayal kırıklığı hüsran mağlubiyet red ret yenmek yenilgi iptal
degree aşama derece diploma evre karşılaştırmalı üstünlük derecesi (dilb.) lisans rütbe ünvan democratic demokratik partiye ait demokratik demographic demografik
demography demografi density ahmaklık kalınlık sıkışıklık sıklık yoğunluk department bakanlık bölge bölüm daire departman şube
depend bağlı olmak güvenmek tabi olmak depose azletmek görevden almak tahttan indirmek şahitlik etmek ifade vermek deputy delege milletvekili temsilci vekil olarak bakan vekil yardımcı
descendant neslinden olan kişi oğul torun designate adlandırmak atamak atanmış göstermek tanımlamak tayin etmek işaret etmek despite nefret
destination amaç gidilecek yer hedef varış yeri destruction öldürme tahribat tahrip yıkma imha yok edilme detach ayırmak çıkmak çözmek kopmak sökmek
detail ayrıntı ayrıntılı anlatmak ayrıntılı plân ayrıntısıyla uğraşma detay detayına girmek detaylar özel göreve verme determination azim belirleme belirtme karar kararlılık niyet saplantı saptama tespit determine belirlemek karara bağlanmak karara varmak kararlaştırmak neden olmak sabitleştirmek saptamak
determined azimli kararlı kesin develop açıklamak açınım yapmak banyo etmek gelişmek geliştirmek tab etmek şekillendirmek ilerlemek ilgi göstermek yükselmek (ateş) developed gelişmiş
development büyüme gelişme geliştirme geliştirilmiş ürün kalkınma son durum tab etme dialogue diyalog die canı çıkmak gebermek göçmek ölmek sıkılmak sıkıntıdan ölmek solmak sona ermek tatmak zar oyunu zar
dimension boyut boyutlarını ayarlamak ebat ölçü ölçülerini koymak diplomat diplomat uluslararası ilişkiler uzmanı discord ahenksizlik akortsuzluk anlaşmazlık falso fikir ayrılığı gürültü uyumsuzluk ihtilaf
discrimination ayırt etme ayrıcalık yapma fark gözetme disintegrate atomlarına ayırmak dağılmak paramparça olmak parçalamak parçalanmak parçalara ayırmak disintegration dağılma parçalanma
dispatch acele göndermek halletmek hız mesaj öldürme öldürmek sevk etmek sevk sevketmek silip süpürmek telgraf çekme yalayıp yutmak idam etmek idam yollama yollamak displace çıkarmak yerinden çıkarmak yerinden etmek yerine geçmek disproportionate aşırı fazlasıyla oransız
dispute çekişmek karşı koymak münakaşa etmek münakaşa reddetmek tartışma tartışmak şüphe etmek ihtilaf itiraz etmek dissident karşı gelen kimse karşıt görüşlü kimse karşıt görüşlü muhalif district bölge bucak havali kaza mahalle semt ilçe
divan divan meclis sedir tütün ve kahve içilen oda divide ayırmak ayrılmak bölmek bölünmek bölüştürmek bozuşmak paylaşmak sınıflandırmak taksim etmek yaşam ile ölüm arasındaki çizgi ikiye ayırmak division anlaşmazlık ayırma bölge bölme bölüm bölünme dağıtım küme (futbol) uyuşmazlık ikiye ayrılma
do ayağını kaydırmak dalavere dolandırıcılık dolandırmak düzenlemek eğlenceli toplantı etmek hile meydana getirmek neden olmak parti rolünü üstlenmek tamamlamak temizlemek uymak yapmak ilgilenmek document belge belgelemek belgelere dayandırmak delil döküman dipnotlar koymak evrak kanıtlamak dominate egemen olmak egemenlik kurmak hakim olmak hükmetmek nazır olmak
down altına altında aşağı aşağıda aşağısına doğru aşağısında aşağıya doğru aşağıya aşınmış bir şekilde ayva tüyü azalarak bağlanma beri boyunca bunalım bunalımlı bir şekilde çarşı doğrultusunda olan çökmüş depresyon devirmek düşen düşerek garez geride güneye hav hüzünle kayıpta keyifsiz kumul kuş tüyü kuştüyü londra'nın dışına morali bozuk mideye indirmek nefret neşesiz peşin olarak programlanmış tepe şansın ters dönmesi şehir merkezine giden şehir merkezine tüy yenmek yere sermek yıkılmış yüzü koyun drive acele etmek araba gezintisi araba kullanmak araba yolu çakmak çalıştırmak dürtü düşmanı püskürtme enerji güdü gütmek hamle hareket ettirmek hayvan gütme kovalamak kullanmak önüne katmak saplamak sokmak sürek avı sürme sürmek sürücü (bilgisayar) top sürme zorlamak drove kalabalık sürü yığın
dual çift iki ikili during boyunca esnasında iken dynasty hanedan sülale
e zayıf not each her tanesi early acele başlangıç çabuk erken erkenden eski evvel önce ilk olarak ilk
east doğu doğudaki bölüm doğudaki doğuya doğru olan doğuya doğru economist ekonomist iktisatçı economy ekonomi ekonomik tasarruf idare iktisat
educate eğitmek okutmak terbiye etmek yetiştirmek educated aydın öğrenim görmüş okumuş tahsilli effectively etkileyici
either her iki ister elect atamak görevlendirmek seçmek election seçim
element ana unsur atmosferik güçler bir parça doğa şartları eleman element esas faktör öğe unsur elevation dikey kesit eğim kaldırma irtifa yükseklik yükseltme yükselti elimination atma çıkarma eleme eliminasyon giderme yok etme
elite elit tabaka seçkinler elsewhere başka yerde emigrate göç etmek göçmek
empire imparatorluk ile ilgili imparatorluk encourage cesaret vermek cesaretlendirmek desteklemek korumak özendirmek teşvik etmek end akıbet bitmek bitirmek erek kafa kalıntı ölmek ölüm son vermek son sona ermek sonuç sonuca ulaşmak sonuçlanmak taraf uç yok etmek izmarit
endemic belirli bir topluluğa özgü hastalık bitki örtüsü özgü sık görülen yaygın yöresel hastalık yöresel yöreye özgü hayvan enforcement uygulama zorlama engage bağlamak bağlanmak çekmek garanti etmek kullanmak söz vermek tutmak işe almak
engage in kalkışmak meşgul olmak uğraşmak engaged bağlanmış dolu meşgul nişanlı rezerve tutulmuş enroll askere almak kaydetmek üye yapmak yazılmak yazmak
entire bütün hepsi katışıksız saf tam tüm entirely baştan sona büsbütün bütünüyle tamamen entity öz varlık varoluş
envoy delege elçi resul temsilci erupt çıkmak fışkırmak patlak vermek patlamak püskürmek escape aklına gelmemek atlatmak firar etmek firar gözünden kaçmak hatırından çıkmak kaçak kaçıp kurtulmak kaçış yolu kaçış kaçma kaçmak kurtulma kurtulmak kurtuluş paçayı sıyırmak sızıntı sızmak
especially özellikle establish belirlemek kanıtlamak kurmak pekiştirmek saptamak yapmak yerleştirmek established belirlenmiş kurulmuş sabit yerleşmiş
establishment birlik kadro kuruluş kurum resmi kilise şirket estimate değer biçmek değerlendirme hesap kestirmek ölçüm tahmin etmek tahmin takdir etmek takdir estimated tahmini
eternal baki ebedi ölmez ölümsüz sonsuz ethnic etnik grup üyesi etnik european avrupalı avrupa'ya özgü
event akıbet durum hadise hal karşılaşma olay olgu sonuç vaka yarışma eventually neticede nihayet sonunda evergreen eskimeyen şarkı hep yeşil kalan bitki ölmeyen unutulmayan yaprak dökmeyen ağaç yaprak dökmeyen
every bütün her bir her everywhere her taraf her yer her yerde evidently açıkça apaçık
exact dakik dayatmak doğru gerçek gerçekçi gerektirmek ısrarla istemek kati kesin sert tam tamı tamına titiz istemek zorla almak zorlamak exceed aşırıya kaçmak aşmak geçmek haddini aşmak sınırı aşmak ileri gitmek exchange borsa bozdurmak bozma bozmak çevirmek değiş tokuş etmek değiş tokuş değiştirme değiştirmek kambiyo karşılıklı alıp verme karşılıklı alıp vermek karşılıklı olarak yapma takas etmek takas trampa
exclude çıkarmak dahil etmemek dışında tutmak dışlamak hariç tutmak kovmak içeri almamak excluding hariç execution düzenleme sergileme uygulama yapma icra idam yerine getirme infaz yorum biçimi
exile kovmak sürgün etmek sürgün sürgüne göndermek sürmek sürülme exist bulunmak olmak var olmak yaşamak existence olma varlık varoluş
existing bugünkü mevcut olma varolan expansion büyüme gelişme genleşme genişleme genişlik ilerleme expel çıkarmak dışarı atmak kovmak sürgün etmek sürmek
experience başa gelen olay başına gelmek başından geçmek denemek deneyim görmek hayat karşılaşmak maruz kalmak olay pratik tatmak tecrübe etmek tecrübe uğramak yaşam yaşamak express açığa vurmak açık açıklamak anlatmak belli etmek belli ekspres olarak ekspres otobüs ekspres posta ekspres tren hızlı kesin özel ulak özel sıkıp suyunu çıkarmak süratli ifade etmek extend büyümek devam ettirmek genişlemek genişletmek uzamak uzatmak vermek yardım eli uzatmak yaymak
extending uzatma external dış dışarıdan gelen dıştan harici extremely aşırı boyutta aşırı derecede aşırı fazlasıyla son derece
face astarlamak bakmak biçim çehre cephe dönmek eda göğüs germek görünüş göze almak hal kadran kaplamak karşı çıkmak karşı karşıya gelmek karşı koymak karşı olmak katlanmak ön yüz ön onur resimli taraf surat sima tavır şekil üst taraf yönelmek itibar yüz ifadesi yüz yüze gelmek yüz yüzey yüzleşmek yüzünü dönmek facing dönme dönüş kaplama karşı olan karşı koruyucu katman üst tabaka fall çağlayan çöküş dağılmak devrilmek dökülme dökülmek döküm düşme düşmek düşüş eğim eğimli olmak fırfır gece çökmek hastalanmak karanlık bastırmak kat oturmak (lâf) sonbahar tam yerine denk gelmek şelâle tuş ucuzlama ucuzlamak yağış yağmak yamaç yaprak dökümü yatağa düşmek yavrulama yıkılma yıkılmak inme inmek
fall on düşmek gelmek hücum etmek rastlamak saldırmak fashion adet biçim biçimlendirmek biçiminde dış görünüş kılık kıyafet moda tarz tarzında şeklinde üslup uydurmak yapmak yüksek tabaka fear çekinme çekinmek dehşet dert endişe etmek endişe kaygı korkmak korku kuruntu etmek kuşkulanmak risk sıkıntı
federation federasyon federe devlet ittifak feet ayaklar foot ölçüsü fell deri dik saç kesmek kesip devirmek kır merhametsiz öldürücü otlak post tepe yere yıkmak insafsız zalim
fight anlaşmazlık çekişme dalaş dövüş dövüşmek karşılaşma kavga etmek kavga mücâdele etmek mücâdele savaş vermek savaş savaşmak savunmak uğraşma uğraşmak fighting mücâdele savaş savaşan savaşçı figure anlamı olmak desen desenlemek düşünmek endam figür fiyat rakam resmetmek resim rol oynamak sayı süslemek tasvir etmek şahıs şahsiyet şekil şekillendirmek vücut yapısı yer almak ifade etmek insan tasviri
financial finansal mali parasal find bakmak bulgu bulma bulmak buluş geçindirmek karara varmak keşfetmek keşif rastlamak sağlamak fir köknar
fire alev almak alev ateş almak ateş etme ateş ateşlemek çalışmak (motor vb.) heyecan hırs ısıtıcı ısıtmak kovmak ocak soruvermek tutuşturmak yakmak yangın yanmak işten atmak işten çıkarmak işten kovmak firmly kesin olarak sıkı sıkı sıkıca sımsıkı first baş başlangıç başta gelen başta birinci birincilik önce öncelikle önde gelen ilk kez ilk olarak ilk ilkönce
flag bandra bayrak çekmek bayrak bayrakla işaret vermek bayraklarla süslemek etiket flama gevşemek güçsüz kalmak monotonlaşmak nefesi kesilmek pörsümek sancak sarkmak süsen zambak flee aceleyle çıkmak akıp gitmek kaçınmak kaçmak sıvışmak terketmek tüymek follow bilardoda bir vuruş dinlemek sonra gelmek sonucu olmak sürdürmek takip etmek uymak izlemek
following ertesi hayran kitlesi sonra sonraki taraftarlar izleyen foot adım ayak çıkarmak dip etek (dağ) hesaplamak ödemek piyade birliği piyade foothill bayır dağ eteği
for amacıyla doğru dolayı göre karşı nedeniyle uygun yarayan için yönünde for certain kesin olarak force baskı yapmak baskı birlik çabuklaştırmak etki geçerlilik güç ırzına geçmek kudret kütle kuvvet mecbur etmek nüfuz sıkıştırmak şiddet yığın yükseltmek (fiyat) yürürlük zor zorlama zorlamak
forced mecbur mecburi zoraki zorunlu forcible etkili foreign dış yabancı
forest ağaçlandırmak orman forget hatırından çıkmak unutmak ihmal etmek former biçimlendirici eski geçen geçmiş gövde (uçak) önceki sabık
formerly eskiden önceden found dayandırmak dayanmak dökmek (demir) kurmak temelini atmak freely bağımsız olarak özgürce rahat bir şekilde
freeze buz tutmak buzlanmak don donakalmak dondurmak dondurucu olmak donma donmak from beri -dan -den beri -den itibaren yüzünden from now on bundan böyle bundan sonra
frontier sınır sınırda olan frost ayaz başarısızlık buzlamak buzlanmak don hayal kırıklığı kırağı çalmak kırağı soğuk davranış soğuk davranmak soğukluk frozen değişmez donakalmış dondurulmuş donmuş kesin soğuk
fruit ahbap döl homoseksüel kâr meyve nonoş semere sonuç tohum kapsülü ürün yayar ibne yemiş full balıketi bol dolu şey dolu doluluk elinden gelenin en iyisi etine dolgun geniş meşgul öz son tam tok yıkayıp çektirmek fund fon kaynak ödenek para kaynağı sermaye sermayeye çevirmek yatırım yapmak yatırmak
general baş genel general komutan orgeneral tahmini şef umumi yaygın geographical coğrafi geography coğrafi kitap coğrafya
georgian georgia eyaletinden georgia'lı gürcü gesture jest yapmak jest işaret iyi niyet gösterisi give düzenlemek esneklik esnemek gitmek hediye etmek ödemek uçlanmak uysallık vermek yapıvermek yumuşaklık
given belli belirlenmiş bilinen doğuştan olan verilmiş giving bağışlama glacier buzul
go bahse girmek bardak başarı başlamak deneme gayret geçmek güdü gidiş girmek girişim gitme gitmek haline gelmek hazır kaybolmak koyulmak moda olmak ölmek sonuçlanmak tükenmek tutulma uymak yapılmak yayılmak iddiaya girmek işlemek going giden gidiş gidişat tempo gorge boğaz geçit gırtlak oburluk tıka basa yemek tıkınmak vadi
governance denetim kontrol yönetim government devlet hükümet rejim siyasal bilgiler siyaset bilimi idare yönetim biçimi yönetim grant bağış bağışlamak burs devir feragatname hibe kabul etmek nasip etmek nasip ödenek onaylamak vermek imtiyaz
granted imtiyazlı great büyük çok iyi hevesli muazzam mükemmel önemli ulu ünlü iyi greatly adamakıllı çok
greek rum yunan yunanlı gross apaçık bariz brüt bütün bütünlük gayrisafi grosa hantal kaba kocaman müstehcen sıkı şişko şişkin toptan yoğun group filo (ing.) grup gruplandırmak gruplaşmak heyet kafile küme manga öbek sınıflandırmak takım toplanmak topluluk
grow bırakmak büyümek büyütmek dönüşmek gelişmek -lenmek -leşmek üretmek uzatmak yetişmek yetiştirmek guard bekçi gard gardiyan gözetmek gözetim himaye etmek koruma görevlisi koruma korumak korunmak muhafız nöbet tutmak nöbetçi tutmak (dil) uyanıklık hard ağır aşırı çetin dayanıklı ekşi ekşimiş güç katı nasırlı sağlam sert penis sert sıkı şiddetli yakın zor zorla
have aldatmak almak bulunmak dolandırmak elde etmek etmek göz yummak hile kabul etmek olmak sahip olmak üçkâğıt varlıklı kimse yapmak zorunda olmak having sahip olan hazard kumar risk riske girmek riske sokmak söylemek tehlike tehlikeye atmak tehlikeye maruz kalmak şans
he erkek head akıl ana baş vermek baş ile ilgili baş başı çekmek başında olmak başkan baştaki gitmek kafa kaymak kelle konu başlığı konu köpük kullanmak kişi başı kişi lider müdür olgunlaşmak pınar başı reis tepe şef tura uç kısım yönelmek yönetmek yönetici yönlendirmek zirve headquarters garnizon genel merkez karargâh kumanda merkezi merkez
heavily ağır şekilde ağır aşırı derecede çok şiddetle heavy ağır siklet ağır şekilde ağır aşırı baskın başrol oyuncusu (dram) baygın bozuk çok fedai fırtınalı hamile kaba kötü adam rolü önemli sert şiddetle şiddetli üzücü zalim height boy doruk tepe irtifa yükseklik zirve
here burada buraya burda işte high aşırı büyük vites büyük neşeli önemli rekor sarhoş soylu şiddetli uçma uçmuş üst üstün uyuşturucu almış ileri yüce yukarı yükseğe yüksek basınçlı bölge yüksek yer yüksek yüksekte zirve higher daha yukarı ileri
highest en yüksek historian tarihçi history geçmiş gelişim aşmaları kayıtlar tarih
hold alıkoymak almak ambar barındırmak çekmek dayanmak devam etmek durdurma durmak el koymak etki geçerli olmak gemi ambarı gözaltına almak kaldırmak karara bağlamak kavramak muhafaza etmek nüfuz sadık kalmak tıkamak tutma tutmak tutunacak yer tutunma hold in kendini tutmak sınırlamak tutmak zaptetmek holding alacak arsa hisse mal stok toprak kiralama tutma
holiday bayram bayramlık tatil yapmak tatil tatile çıkmak yortu izin home aile ocağı bakımevi ev evde yapılan evde evdeki eve ait eve hedef (bomba) hedefe ait hedefe hedeflemek kale sinyâllere göre yönelmek tam yerine ülkesinde vatan vatana ait yurda dönmek (kuş) yurda yurt yuva yuvasına dönmek horrific aşırı korkunç
hostile düşmana ait düşmanca hasım muhalif hotel otel however her halükârda her nasılsa nasıl olursa olsun
human insan insanlık insanoğlu insani humanitarian yardımsever kimse yardımsever insancıl kimse insancıl iyiliksever humidity nem rutubet
id bilinçaltı id ilkel benlik if belirsizlik şart şüphe in -da -de evde gelmiş olan halinde moda olarak tutulan iç içeride içeriye içinde içine yerinde
inch az miktar yavaş yavaş hareket ettirmek inç inçlik inches inç include dahil etmek kapsamak katmak içermek içine almak
included dahil including dahil kapsayan içeren incorporate anonim birleşmek birleşmiş birleştirmek dahil etmek katmak tüzel
increase artırmak artış artma artmak büyüme büyümek çoğalma çoğalmak çoğaltma çoğaltmak üreme üremek yavrulama yükselme yükseltmek zam yapmak increasingly artan bir şekilde gitgide artarak independence bağımsızlık hürriyet özgürlük serbestlik istiklâl
independent bağımsız hür kendi geçimini sağlayan özgür serbest indigenous doğal özgü yerli yöreye özgü influence etki etkilemek etkili olmak nüfuz söz geçirmek tesir etmek tesir torpil ikna etmek
info bilgi infrastructure altyapı tesisleri inherit kalıtımla kazanmak miras almak miras olarak almak
inherited miras initiate başlatmak göstermek öğretmek önayak olmak sunmak üye (yeni) üyeliğe kabul etmek initiated üyeliğe kabul edilmiş
initiative başlatan girişkenlik girişim neden olan ön önayak olma ilk adım ilk injure sakatlamak yaralamak incitmek zarar vermek zedelemek injured dargın kırgın yaralı inciniş zarar görmüş
insistence diretme ısrar instead yerine integral bütün şey bütünleyici bütünü oluşturan tam şey tam tamamlayıcı tamsayılardan oluşan tek parça integral
integration bütünleşme birleşme birleştirme tamamlama integrity bütünlük doğruluk dürüstlük sağlamlık tamamlık interior dahili iç dünya iç içerisi içteki içten
international uluslararası interpret canlandırmak çevirmek değerlendirmek oynamak tercüme etmek yorumlamak interpretation canlandırma çeviri tercüme yorum yorumlama
intervention aracılık arada olma araya girme geçme karışma müdahale nüfuzunu kullanma into -e haline içeriye içine invade akın etmek ele geçirmek saldırmak içini kaplamak ihlal etmek istila etmek
invasion akın nöbet saldırı tecâvüz ihlal istila involvement bağlanma karışma sarma ilgi ilişki it cazibe çekicilik cinsel ilişki önemli kimse şahsiyet ilişki
january ocak jew kazıklamak musevi tefeci yahudi ibrani join birleşme noktası birleşmek birleştirmek ek yeri eklemek katılmak katmak kaynamak üye olmak iştirak etmek
jump artış atlama atlamak atlatmak eğlenceli olmak fırlama fırlamak geri tepme hoplama hoplamak sevişmek sıçrama sıçramak sıçratmak ürkmek ilişkiye girmek zıplama zıplamak zonklamak kidnapping adam kaçırma çocuk kaçırma kill av avlamak cinayet işlemek dindirmek gebertmek katletmek kesmek mahvetmek öldürme öldürmek ortadan kaldırmak söndürmek tahrip etme yalanlamak
killing av cinayet hayvan kesme öldürme öldürücü ölüm king dama kral papaz şah kingdom alem krallık kraliyet
know ayırt etmek başından geçmek bilmek farketmek tanımak tatmak ilişkisi olmak known belli bilinen labyrinth labirent içinden çıkılmaz durum
lake göl koyu kırmızı boya land arazi arsa çakmak düşmek diyar kara karaya ayak basmak karaya çıkartmak karaya çıkmak kazanmak memleket sokmak toprak ülke vatan vurmak yapmak yenmek yere inmek indirmek landscape bahçe düzenlemek manzara
language dil lisan large büyük geniş iri large-scale büyük
largely bolca çok fazlasıyla genelde genellikle last ayakkabı kalıbı dayanmak devam etmek en son geçen ölüm önceki son derece son kez son olarak son şey son sonuç olarak sonuncu kimse sonuncu sonunda sürmek yetmek later sonra
latitude bölge enlem hoşgörü özgürlük paralel serbestlik tolerans launch atmak başlamak başlatmak çıkmak denize indirmek fırlatmak girişmek piyasaya sürmek savaş gemisi filikası law dava hukuk kanun kural yasa ilke
lay bahse girmek durum dinmek hal hazırlamak konum koymak kurmak meslekten olmayan mevki sermek sevişme sevişmek sunmak şarkı sözü şarkı yatma yatmak yerleştirmek ileri sürmek yüklemek yumurtlamak lay siege to kuşatmak ikna etmeye çalışmak lead açmak (kartlarını) başı olmak başında olmak etkilemek götürmek kablo kılavuz kurşun kurşundan yapılmış öncülük etmek öncülük önde gitmek önde olma önderlik etmek önderlik örnek rehberlik sürdürmek sürmek ilk oynama hakkı (iskambil) yol göstermek yönetmek yönlendirmek iskandil
leader baş başmakale lider önayak önder leave ayrılmak bırakmak caymak kalkmak kalmak müsaade ruhsat terk etmek terketmek unutmak (eşya) vazgeçmek veda yola çıkmak izin leaving ayrılma bırakma terketme
left artık sol sola soldaki legal adli hukuk hukuki kanuni resmi tüzel yasal legitimize babası olduğunu onaylamak haklı çıkarmak mazur göstermek onaylamak tanımak
level akılcı aynı seviyede dengelemek dengeli dürüst düz düzeç düzeltmek düzey düzleştirmek düzlük eşitlemek hedef almak hiza makul mantıklı namuslu nişan almak ölçülü seviye seviyeli su terazisi yatay yerle bir etmek yıkmak yöneltmek zemin library çalışma odası kütüphane kitaplık lie durum kandırmak konum mideye oturmak palavra uzanmak yalan söylemek yalan yatış yatmak
like aynı beğenmek beğeni benzer eş hoşlanmak hoşuna gitmek olası sevmek istemek zevk limited ekspres tren kısıtlı kıt sınırlanmış sınırlı line astarlamak bilgi çizgi çizmek çizgi çizmek doldurmak dize halat hat hiza kablo kaplamak kırıştırmak kuyruk satır sıra yöntem
line in içine çizmek link bağ bağlamak bağlantı kurmak bağlantı birleşmek eklem eklemek halka kol düğmesi ulamak links golf sahası
literature edebiyat literatür yazın little adi az miktar az azıcık bayağı dar görüşlü küçük ufak şey ufak local bölgesel kısmi lokal sakin şehir içi yerel yerli
locate oturmak yerleşmek yerleştirmek yerini saptamak long arzu etmek büyük epeydir gözlemek hasret kalmak hasret olmak özlemek özlemini çekmek susamak uzun süre uzun vadeli uzun zaman uzun zamandır uzun uzunluk istemek look bakış bakma bakmak görünmek görünüş göstermek nazar ummak ümit etmek yüz ifadesi
look for aramak beklemek ummak lower alçaltmak alt aşağı aşağıdaki daha aşağı düşürmek karartmak küçük düşürmek küçültmek somurtma somurtmak surat asma surat asmak indirmek lowest en düşük en küçük
lowland ova lying yalan söyleme yalancılık yatacak yer yatış made üretilmiş yapılmış
main ana boru ana asıl başlıca belli başlı deniz esas kuvvet okyanus zor mainly başlıca maintain bakmak geçindirmek korumak sağlamak sürdürmek
major başlıca branş branşı doğrultusunda yoğunlaşmak büyük binbaşı majör önemli reşit kimse yetişkin majority çoğunluk ekseriyet reşitlik make biçim elde etmek etmek sağlamak varmak verim yapı yapılış şekli yapmak yaptırmak ilişki kurmak
make up barışmak makyaj yapmak telâfi etmek toparlamak uydurmak uyduruvermek manage becermek çekip çevirmek çevirmek geçinmek halletmek kıvırmak terbiye etmek icabına bakmak idare etmek yolunu bulmak işletmek many bir çoğu bir hayli bir yığın çok
march hudut mart marş sınır uygun adımla yürüyüş yürüyüş yaptırmak maritime deniz mass aşai rabbani ayini küme kütle kitle toplamak yığın yığmak
massacre katliam kılıçtan geçirme kılıçtan geçirmek toplu katliam yapmak massive ağır masif som yekpare iri material bedensel gereç gerekli kumaş madde maddeci maddesel maddi malzeme zaruri
materials bez kumaş malzemeler matter cerahat cisim husus konu madde mesele önem önemli olmak önemi olmak öz şey iltihap iltihaplanmak irin may akdiken bahar -ebilmek gençlik mayıs çiçeği mayıs mümkün olmak olası olmak
meadow çayır çimenlik ova mean adi ahlaksız anlamına gelmek aşağılık cimri demek olmak demek istemek demeye gelmek eli sıkı hasis huysuz kastetmek keyifsiz kılıksız niyet etmek orantılı orta ortalama tasarlamak utangaç ifade etmek zor means araç para servet varlık vesile
meanwhile aynı anda bu arada measure ayarlamak dikkatle bakmak had miktar ölçek ölçmek ölçü ölçüm ölçüsünü almak önlem oran süzmek tartmak tedbir vezin media basın medya
meet başına gelmek bulmak buluşmak görüşme yapmak görüşmek karşılamak karşılaşma karşılaşmak kavuşmak münasip rastlamak tanışmak toplanmak uğramak uygun yarışma yerine getirmek member organ üye uzuv merely ancak sade sadece sırf yalnız
merge birleşmek karışmak kaynaşmak meter metre ölçmek ölçü saat sayaç vezin metropolitan başkent başkentli
migration göç göçme göçmenlik mild hafif ılıman ılımlı kibar nazik yumuşak militant atak azimli kavgacı militan saldırgan tip saldırgan
militarily askeri bakımdan military askeri militia milis
minister bakan papaz vaiz vekil minority azınlık azlık miss aramak bayan (evlenmemiş) eksik olmak gözlemek hanım ıska ıskalamak kaçırmak karavana kız matmazel özlem duymak özlemek vuramamak
missing eksik kaçırma kayıp özlem mission amaç elçilik görev heyet misyon vazife ideal iş mixed karışık karışmış karma katışık melez
moderate hafifletmek ılıman ılımlı kimse ılımlı makul ölçülü orta yatıştırmak yumuşamak yumuşatmak modern bugünkü çağcıl çağdaş modern kimse modern moist ıslak nemli rutubetli sulu
most en çok en fazla miktar en fazla en fazlası en mostly başlıca çoğunlukla genelde mount altlık bindirmek binmek çerçeve çerçevelemek çıkmak dağ dayanak düzenlemek monte etmek oturtmak tepe üzerine çıkmak üzerine yerleştirmek
mountain dağ mountain range dağ sırası dağ silsilesi mountainous dağlı dağlık
mounted atlı move hareket etmek hareket kımıldamak kımıldatmak kıpırdamak kıpırdanmak kıpırdatmak nakil oynama sırası oynama oynamak oynatmak tahrik etmek taşınma taşınmak teklif etmek yer değiştirmek ilerlemek move in taşınmak
movement akım hareket manevra işleme much çok şey çok çokça fazla fazlaca hayli pek muslim müslüman
must gereklilik kızgın fil kızgınlık kızmış (fil) küf kokusu küflülük -meli şart şıra name ad koymak ad adını koymak nam söylemek tayin etmek ün ünlü kimse ismiyle çağırmak isim koymak isim vermek isim narrowly dar
nation millet ulus national ulusal vatandaş yurttaş nationalist milliyetçi
native doğal doğuştan yerli hayvan yerli kimse yerli navigation denizcilik gemi yolculuğu gemicilik sefer near bitişik cimri eli sıkı samimi yakın yakında yaklaşık olarak yaklaşmak
nearly az daha az kalsın hemen hemen neredeyse takriben need gerek gereksinim lüzum muhtaç olmak ihtiyaç ihtiyacı olmak yoksulluk needed lazım
negligible önemsiz ihmal edilebilir negotiate aşmak başarmak ciro etmek geçmek görüşmek kırdırmak paraya çevirmek tartışmak new acemi keşfedilmemiş modern taze yeni
news haber no aleyhte oy artık değil değil gereksiz hayır hiç hiçbir numara red ret yasak yok nominal düşük göstermelik nominal sembolik sözde itibari
none hiç biri hiç de hiç kimse hiç north kuzey kuzeyde kuzeydeki kuzeye doğru north-eastern kuzeydoğu
northeast kuzey doğu kuzeydoğu northerly kuzeyden esen kuzeye doğru olan kuzeye doğru northern kuzey
northwest kuzey batı norway norveç not değil
note belge belirti dikkat etmek dikkat farketmek fatura kâğıt para not etmek not nota notalarını yazmak önem vermek protesto etmek (senet) pusula saygınlık senet yazmak işaret işaretlemek notes not now acilen derhal halen hemen şu an şu anda şimdi
number adet hesaplamak katılmak katmak müzik parçası miktar numara numaralamak rakam sayı saymak sayı saymak tip içermek numbers şiir numerous bir hayli çok sayıda çok sayısız
oak meşe odunu meşe observation gözetleme gözetim gözlem sonucu gözlem gözleme seyretme yorum observer gözcü gözetmen gözlemci itaat eden kimse izleyici
oecumenical kiliselerin evrenselleşmesi ile ilgili of -den -ın -li -nin off baş başlangıç bozuk çıkarılmış çıkmış -dan -den devre dışı dışında geçersiz haricinde kapalı kesik kopuk kötü olası öldürmek öteki sağdaki sapa tamamen ters uzağa uzak uzakta yorgun izinli
offensive hakaret eden kötü pis saldıran saldırgan saldırı iğrenç offer açmak (savaş) adak adamak arz arzetmek bağış bildirmek öneri ortaya çıkmak satışa çıkarma sunma sunmak sunum teklif etmek teklif vermek ikram etmek office ambar bakanlık büro devlet dairesi dini tören görev kiler ofis sorumluluk ima
official devlet memur resmi officially resmen resmi olarak often çoğu kez sık sık sık sıkça
on beri çakırkeyif çalışmakta civarında -de devam etmekte olan devrede durmadan -e doğru giymiş olarak hazır olmakta olan sahnede sürekli olarak üstünde (giysi) üstünde üzerinde yanık ile yönünde once bir defa bir kere bir zamanlar only ağırbaşlı ancak bir tek biricik sade sadece sırf tek yalnız
opening açık alan açık yer açılış açılma açış açma ağız başlangıç delik eleman açığı fırsat kadro açığı ilk oppose başkaldırmak engel olmak kafa tutmak karşı çıkmak karşı gelmek karşı olmak karşısına koymak muhalefet etmek itiraz etmek opposed aleyhtar karşı karşılıklı karşıt zıt
or altın sarısı order asayiş basamak buyruk buyurmak çalışır durum düzen düzenlemek dizi emretmek emir vermek emir hane ısmarlamak mezhep nişan ödeme emri rütbe sınıf sıra sıraya koymak söylemek sipariş vermek sipariş tabaka tarikat tavsiye etmek (doktor) tertip usul yöntem organization bünye organizasyon örgüt örgütlenme
ostensibly görünüşte other başka biçimde başka türlü başka bundan başka geçen öbür öteki sonraki others eller
ottoman divan osmanlı sedir out açığa çıkmış açıkta atlanmış sözcük aut bozulmuş büyük bitmiş çıkar yol çıkarmak çıkış çıkmış çözüm çizgi dışı daha çok daha iyi dış dışarı dışarıda dışarıdaki dışarıya eksik eskimiş fazla grevde kalmamış kovmak kurtuluş modası geçmiş olanaksız pratiğini yitirmiş sesli olarak sönmüş uzakta uzaktaki yeni çıkmış yıpranmış işe yaramaz yüksek sesle out of dışında haricinde yoksun
outgoing açık yürekli akıp giden çıkan dışarı giden giden gidiş kalkan sempatik içi dışı bir over adamakıllı altını üstüne aracılığı ile aşırı aşkın başkasına baştan sona boyunca bitmiş çok fazla çok daha fazla gereğinden fazla her yerinden her yerine kalan karşıya öbür tarafa öte ötede öteye tekrar tepesinde tersine üstün üstünde üstüne üzerinde üzerinden üzerine yüksek yine iyice own kabul etmek kabullenmek öz sahip olmak tanımak teslim etmek itiraf etmek
paramilitary yarı askeri parliament parlamento parliamentary kibar meclis nazik parlamentoya ait
part ayırmak ayrılmak ayrım bölüm elden çıkarmak fragman görev katkı kesim kısım kısmi kopmak parça pay rol semt taraf tarakla ayırmak yedek parça partially kısmen participate katılmak ortak olmak
participate in iştirak etmek particularly ayrıntılı olarak bilhassa özellikle partly kısmen
patriarch aile reisi patrik pir resul yaşlı ve saygın kimse peace barış huzur rahat sessizlik sükunet sulh peaceful barışsever huzurlu sakin uysal
peak doruk tepe noktası tepe şapka siperi uç zayıflamak zirve people aile fertleri eller halk herkes millet ulus insan yerleştirmek insanlar per aracılığı ile başına eliyle gereğince göre her nazaran vasıtasıyla
perish bozulmak can vermek çürümek donmak ölmek yok olmak perished mahvolmuş piecemeal bölük pörçük parça parça yapılmış parça parça
pine ananas burnunda tütmek çam erimek özlemek zayıf düşmek place basamak ev görevlendirmek hane ısmarlamak koymak mahal mekân mevki oturtmak sıra sorumluluk statü vermek (sipariş) yatırım yapmak yatırmak (para) yazdırmak (tel.) yer yerleştirmek yerleşim yeri yerini belirlemek iş plant ağaç olmak ağaçlandırmak adam koymak aşılamak (fikir) bırakmak bitki çarpmak demirbaş dolandırıcılık dikme dikmek (bitki) dikmek ekmek fabrika gizlemek hile kök salmak koymak kurmak malzemeler saklamak tesis vurmak yapıştırmak yeşillendirmek ihbarcı indirmek işletme yüklemek yutturmak
plantation ekili alan fidanlık sömürge tarla (ekili) play bahis yapmak çalmak (müz.) canlandırmak (tiy.) eğlence gösteri hareket etmek kımıldamak kumar numarası yapmak oynama oynamak oynaşmak oyun piyes rol almak turneye çıkmak tutmak tiyatro plurality çoğulluk çoğunluk çokluk ekseriyet
poland polonya policy hareket tarzı önlem poliçe politika siyaset tedbir political hükümet politik siyasal siyasi
politically çıkarlar doğrultusunda kurnazca politik olarak politician devlet adamı politikacı politics çıkar politikası politik görüş politik oyunlar politika politikacılık siyaset siyasi görüş
popular halk halka özgü popüler sevilen tutulan populate yerleşim bölgesi haline getirmek insan yerleştirmek population nüfus
port buhar deliği delik duruş gaz deliği geminin sol tarafı giriş havalimanı kale duvarındaki delik lombar lomboz liman porto şarabı sığınacak yer tavır iskele tarafı iskele portion ayırmak bölmek bölüm bölüştürmek çeyiz vermek çeyiz hisse kısım kısmet miktar parça pay porsiyon porsiyonlamak pose durma duruş kurum poz verdirmek poz vermek poz sormak taslamak tavır takınmak tavır yapmacık tavır
position durum duruş fikir görev görüş konum koymak mevki pozisyon sav statü yer yerleştirmek yerini belirlemek possession cin çarpması cinnet hakim olma kafayı takma mülk edinme mülk sahibi olma sahip olunan şey sahiplik tasarruf varlık iyelik post afişe etmek aktarmak (kayıt) asmak (afiş) atamak aydınlatmak bilgi vermek dikmek (nöbetçi) direk garnizon görevlendirmek karakol kazık kışla kolon küçük ticaret merkezi kurye mektup (brit.) nöbet yeri nöbet nokta posta ile göndermek posta postalamak sütun tayin etmek yapıştırmak (ilan) yer yerleştirmek (asker) ilan etmek ilan yapıştırmak iş
poster afiş duvar ilanı poster power çalıştırmak derman enerji güç sağlamak güç kuvvet otorite üs (mat.) yetenek yetki iktidar powerful etkili güçlü kuvvetli nüfuzlu yetkili
practice adet edinmek alışkanlık haline getirmek a